Elektrikli Araç Yangınlarına Yönelik Yeni Uyarılar: Şener’den Şarj Güvenliği ve Kaza Sonrası Önlemler
Elektrikli araçlarda yangın riski ve güvenlik yaklaşımı
Üsküdar Üniversitesi İş Sağlığı ve Güvenliği Bölümü Öğretim Görevlisi, Yol ve Trafik Güvenliği Danışmanı Özgür Şener, elektrikli araç yangınlarını değerlendirerek şarj güvenliği, kaza sonrası alınması gereken önlemler ve sürücülerin dikkat etmesi gereken noktaları paylaşıyor.
“Elektrikli otomobiller artık geleceğin teknolojisi değil, bugünün ulaşım sisteminin bir parçası.” Şener, dünya genelinde her dört yeni otomobilden birinin elektrikli olduğuna dikkat çekiyor ve bu dönüşümün beraberinde yeni tehlikeleri getirdiğini belirtiyor. Özellikle lityum iyon bataryaların yangın potansiyeli üzerinde duruluyor.
Termal kaçak (thermal runaway), batarya hücresi içindeki arızalar veya çalışma sınırlarının dışına çıkılması durumunda ortaya çıkıyor ve yüksek sıcaklıklar, gaz çıkışı, dumansız alevler ve kırılabilir parçacıklar ile yangına yol açabiliyor. Hücre içi kısa devre, aşırı şarj, dış kısa devre ve sıcaklık dalgalanmaları bu süreci tetikleyebiliyor.
Bir kaza sonrası mekanik hasarın batarya paketine zarar verebileceğini ve iç kısa devreye zemin hazırlayabileceğini ifade eden Şener, üretim kusurlarının da kullanılan süreçlerde gizli kalabildiğine vurgu yapıyor.
Bataryanın yaşlanmasının tek başına yangın riskini artırdığı yönündeki genellemelerin doğru olmadığını belirten Şener, yaşlanmanın performans ve elektriksel özelliklerdeki değişikliklere odaklı değerlendirilmesi gerektiğini söylüyor. Ayrıca modern araçlarda batarya yönetim ve termal yönetim sistemlerinin bu koşulları kontrol etmede kilit rol oynadığını ekliyor.
Hızlı şarj tek başına yangının nedeni değildir; uyumsuzluklar, hasarlı batarya veya kontrol dışı çalışma koşulları durumunda risk artış gösterebiliyor. Evde şarj ise üretici tarafından onaylanan ekipman ve uygun standartlar çerçevesinde gerçekleşmeli ve hasarlı kablo/konnektörler kesinlikle kullanılmamalı.
Kaza sonrası hasar görmüş araçlar için yaklaşık 15 metre güvenli mesafe önerisi, hasarlı bataryaların olay sonrasında da tehlike yaratabileceğini gösteriyor. Ayrıca koku, duman, tıslama gibi işaretler görüldüğünde hemen güvenli şekilde müdahale edilmeli ve profesyonel yardım alınmalıdır.
Sürücülerin amacı yangını söndürmek değil, can güvenliğini sağlamaktır. Büyük batarya yangınlarında ise itfaiye ekiplerinin güvenli müdahalesi için enerji kaynağının güvenli şekilde kısılması ve soğutma işlemlerinin uygulanması önemlidir.
Elektrikli araç teknolojilerinin dönüşümüyle risk yönetimi anlayışı da değişiyor. Önleyici tasarım, uygun şarj altyapısı, bilinçli kullanıcılar ve eğitimli müdahale ekipleriyle güvenli bir gelecek hedefleniyor.
Kaynak: BYZHA Beyaz Haber Ajansı
Kaynak: BYZHA Beyaz Haber Ajansı
